Strona główna Wydania Luty 2010 Artykuły

Górnoślązacy, z których tysiące zmuszone były do służby w armii niemieckiej, objęci zostali represjami. W tych represjach wspomagali sowietów przedstawiciele „władzy ludowej”, często rekrutujący się z dołów społecznych o wątpliwej moralności. Z różnych powodów - rozkazów, donosów czy też chęci zemsty, szykanowali śląskich autochtonów. Te represje dotykały zarówno rodzin żołnierzy Wehrmachtu, mieszkających na Śląsku Niemców, jak i byłych powstańców śląskich. Gromadzono ich i męczono w obozach, wywożono do przymusowej pracy w sowieckich łagrach, czy wreszcie zmuszano do opuszczenia ziemi rodzinnej. Na samym Górnym Śląsku liczba represjonowanych przekroczyła milion osób. Ginęli więc w obozach na naszym terenie, w katowniach b. ZSRR i w czasie transportu do nich jak i do Niemiec.
Okres 1945-1956 to czas dramatu Górnoślązaków, zwanego dzisiaj Tragedią Górnośląską. Przez lata był to temat tabu, przemilczany przez media i opinię publiczną. Nie rozmawiano nawet o tym w rodzinach dotkniętych represjami, z obawy przed kolejnymi. Dopiero po zmianach politycznych w Polsce, pod koniec XX wieku, rozpoczęły się próby wyjaśniania tych tragicznych zdarzeń. O ile jednak państwo polskie zdecydowanie wyjaśniało tragedię Polaków wymordowanych w Katyniu, Miednoje, Starobielsku, Ostaszkowie i innych sowieckich kaźniach, o tyle powojenne losy Górnoślązaków pozostawały zawsze tematem mniej istotnym i trochę wstydliwym. I tak jest do dzisiaj!
Starania knurowskiego Stowarzyszenia Pamięci Ofiar Tragedii Śląskiej, Ruchu Autonomii Śląska i kilku innych organizacji nie dają większych rezultatów z uwagi na znikomą pomoc instytucji państwowych. Te działania przyczyniają się jednak przynajmniej do tego, że ten dramat nie zostanie zapomniany. Pozyskiwane są dokumenty, wspomnienia szybko kurczącej się liczby represjonowanych i ich rodzin, gdzieniegdzie powstają upamiętniające tablice i, rzadziej, pomniki. W gminie Czerwionka-Leszczyny są dwa takie miejsca - cmentarz w Palowicach i kościół p.w. św. Jerzego w Dębieńsku. W tym drugim miejscu od lutego 2004 roku, kiedy to Ruch Autonomii Śląska ufundował pamiątkową tablicę, corocznie w styczniu odbywa się nabożeństwo w intencji ofiar Tragedii Górnośląskiej. Miejsce lokalizacji tablicy nie jest przypadkowe, bowiem z Dębieńska wywieziono najwięcej osób w gminie do b. ZSRR.
Także w tym roku, 16 stycznia, takie nabożeństwo, w 65 rocznicę początku dramatu, zgromadziło w tej pięknej świątyni rodziny represjonowanych oraz członków RAŚ modlących się za ofiary dramatu i oddających im cześć oraz pamięć. O bolesnych losach, m.in. mieszkańców Dębieńska, mówił jeden z organizatorów corocznych spotkań wicestarosta Krzysztof Kluczniok. Nawiązał do tematu miejscowy proboszcz ks. Roman Kiwadowicz, poruszając także inne wątki z najnowszej historii i współczesności Śląska. Zebrani w kościele w skupieniu i powadze mieli okazję do zadumy nad złożonym losem swoich przodków. Wicestarosta Kluczniok, Przewodniczący RAŚ Jerzy Gorzelik i Zastępca Burmistrza Czerwionki-Leszczyn Andrzej Raudner złożyli pod pamiątkową tablicą wiązankę kwiatów w asyście pocztów sztandarowych OSP Dębieńsko Stare i Wielkie, RAŚ, Braci Górniczej oraz prowadzących nabożeństwo kapłanów.
Dobra informacja dotarła ostatnio z Katowic. Otóż na wniosek Ruchu Autonomii Śląska i Związku Górnośląskiego, 20 stycznia Sejmik Województwa Śląskiego jednogłośnie przyjął uchwałę upamiętniającą ofiary stalinowskich represji na Górnym Śląsku i ogłosił dzień 31 stycznia Dniem Pamięci o Tragedii Górnośląskiej! Podjęto także starania, aby ustanowić w tym dniu święto regionalne. Oby tylko na staraniach się nie skończyło!

Ewa Kluczniok

Dodano: 12.02.2010 - 19:21

drukuj...

Komentarze: 1

komentuj...

Autor: ewodia

Dodano: 14.04.2010 - 23:01

Tragedie wyżej opisane są wstrząsające i na pewno prawdziwe. Brakuje jednak w tym artykule pełnych informacji, niezbędnych do opisu i rzetelnej oceny tych tragicznych zdarzeń. Zdarzeń, których by nie było, gdyby nie zaistniała przyczyna niespotykanego od tysiącleci łańcucha zła. Wszystko co się zdarza ma swoją przynę. Nie kula zabija czlowieka, a człowiek który pociągnął za cyngiel. Przyczyną wszystkich nieszczęść wyżej opisanch, była wojna. Przyczyną wojny rozpoczętej agresją na Polskę 1 września 1939r. były faszystowskie Niemcy. Przyczyną rozpanoszenia się faszyzmu w Niemczech byli ludzie spod znaku Adolfa Hitlera, a także przeważające poparcie społeczne w ówczesnych Niemczech i prawie całkowity brak działań antyfaszystowskich. U nas na Górnym Ślasku w latach międzywojennych, i po 1 września 1939r. niestety mieliśmy ludzi, niestety Ślązaków, kolaborantów, donosicieli, współpracyjących z Gestapo i innymi faszystowskimi organizacjami. Było ich niewielu, ale byli! Tragiczne doświadczenie doznane ze strony niemieckiego okupanta, powodowały reakcję odwetu u tych którzy doznali cierpień (utrata mężą, syna, kolegi, przyjaciela zamordowanych w obozie koncentracyjnym,). Wiem z własnych okoliczności, że często, ucierpiały także osoby zupełnie niewinne, w tym Ślązacy Polacy, Ślązacy Niemcy. Pomimo wszystko, opisane tragedie nie mogą być usprawiedliwione, ale trzeba znać ich przyczynę i wiedzieć gdzie leżało gniazdo, rodzące to zło. Gniazdo to w którym tkwiła przyczna opisanych w powyższym artykule nieszczęść, leżało na zachód od Polski. Na zachchód od Górnego Śląska. Niestety, artykuł zawiera niepełne informacje na temat opisanych zdarzeń. Rodzi to fałszywe wnioski. Tym niemniej każde zło, także to opisane, należy potępić, potępiając jednocześnie te czynniki które stanowiły ich przyczyę totalnego zła pierwszej połowy 20 wieku: faszyzm niemiecki, kolaboracja z faszystowskim agresorem.